Kimpa Vita kele nani?
Kimpa Vita kele Tiya ya Bantotila-bakento yina bo me zimbana. Tiya na yandi ke pedisa diaka bibaku ya bakento ya kimfumu ya Kimfumu ya Kongo, mpi na Nza ya ISOLELE yandi kele tiya ya nza yo mosi.
Yandi kele ti kisika ya nene na luzingu ya Zaiire. Na kizunga na yandi, fraze mosi me sonama na bandinga ya nza: "Beno lenda yoka nitu na mono, kansi tiya yina tindaka mono ve."
Mutindu yandi ke monana
Kimpa Vita ke tambula makulu mpamba na nkanzu ya mukubu ya matiti, mukaba ya wolo na mbunzu ti kidimbu ya ISOLELE, ba ruban ya wolo ke kulumuka na ntu na yandi mpi collier ya wolo ti matadi ya ntalu na nsingu. Na diboko mosi yandi me tombula mwinda ya wolo. Na kulu na yandi, misisa ke kota na ntoto.
Kimpa Vita mpi Zaiire
Na Mukanda II ya disolo na yandi, Zaiire ke vutukisama na 30 juin 1960, kuna yandi ke kutana ti Kimpa Vita kumosi ti Mwindo Lumumba mpi Simon Kimbangu. Kukutana yina ke monisa nde mama na yandi Kimoya kele Kandake, mpi ke pesa dikanda na yandi ya kimfumu mutindu na yo ya kieleka.
Mayindu ya kinkulu ya Afelika
Dona Beatriz Kimpa Vita vandaka ndumba ya dikanda ya lukumu mpi mbikudi ya Kimfumu ya Kongo. Yandi butukaka pene-pene ya mvu 1684, ntangu bitumba ya bana ya nsi kabulaka kimfumu, mpi yandi twadisaka kimvuka mosi yina bingaka Kongo na kuvukana diaka mpi kuvutuka na mbanza-mfumu na yo ya ntama, Mbanza Kongo.
Bo yokaka yandi na tiya na 1706. Zina na yandi ke zinga kaka bonso kidimbu ya lukwikilu, kikesa mpi kutelemina ya Kongo, mpi ya bakento ya Afrika yina twadisaka bantu na bo.
Bisika yandi ke monikaka
Kimpa Vita ke monana na disolo ya Zaiire, kuna yandi ke twadisa Zaiire na kati ya bibaku ya Kongo: na Zaiire: Mwana ya ntotila ya Kongo mpi Collier ya Destinée (Mukanda I) mpi na Zaiire, Mukanda II, yina ta basika 23 octobre.





