Kala mpenza liboso ndelo ekabola Afrika ya katikati na bamboka, moko ya bikolo na yango ya minene etelemaki na ngámbo mibale ya ebale Kongo ya nse: Bokonzi ya Kongo. Lisolo na yango ezali ya solo, ya bozwi mpe bato mingi bayebi yango naino te. Ezali mpe mosisa ya molɔ́ngɔ́ ya ISOLELE.
Bokonzi pembeni ya ebale monene
Bokonzi ya Kongo ebandaki pene na ekeke ya 14 na mabele oyo lelo ezali Angola, Republiki Demokratiki ya Kongo mpe Republiki ya Kongo. Mokonzi na yango azalaki na nkombo ya Manikongo, mpe bitúká na yango bafutaki mpako na mboka-mokonzi. Kongo esalaki mombongo, ezalaki na mbongo na yango ya mpɛmbɛ ya nzimbu mpe ebongisaki mokili monene zingazinga ya bibale mpe banzela na yango.
Mbanza Kongo, mboka-mokonzi
Mboka-mokonzi, Mbanza Kongo, ezalaki likolo ya etando moko na nordi ya Angola ya lelo. Katikati na yango ya kala ezali na liste ya Libula ya Mokili ya UNESCO banda 2017. Ezalaki esika ya bakonzi, esika lisanga ya mokonzi ezalaki kosangana mpe esika babombaki lisolo ya bokonzi.
Afonso I mpe mikanda epai ya Portugal
Mokonzi Afonso I, oyo babengaka mpe Nzinga Mbemba, ayangelaki na ebandeli ya bambula 1500. Na 1526 akomelaki mokonzi ya Portugal mpo na komilela ete mombongo ya baumbu ezalaki kolongola bato na mboka na ye. Mikanda na ye ezali kati ya mingongo ya kala koleka ya Afrika oyo ekomamaki mpo na kotelemela mombongo ya baumbu.
Kimpa Vita, mosakoli mwasi

Na ebandeli ya bambula 1700, nsima ya bambula ya bitumba kati na bana mboka, elenge mwasi moko na nkombo Kimpa Vita, oyo babengaka mpe Dona Beatriz, asakolaki bosangisi lisusu ya Kongo. Batumbaki ye na moto na 1706. Na molɔ́ngɔ́ ya ISOLELE azongi lokola Kimpa Vita, Moto ya Bakonzi-basi oyo babosanami.
Kongo na molɔ́ngɔ́ ya ISOLELE
ISOLELE etongaka libota ya bokonzi likolo ya bokundoli oyo. Mokonzi Zola Kongo, Nkosi ya Mɔ́tɔ Mosantu, azali mokonzi ya liboso ya mabele ya libota ya likolo ya Kongo, tata ya Kimoya Kandake mpe nkoko ya Zaiire, Mwana-mokonzi ya Kongo. Tanga lisolo mobimba na Zaiire: Mwana-mokonzi ya Kongo.
Mituna oyo batunaka mingi
Bokonzi ya Kongo ezalaki wapi?
Na ngámbo mibale ya ebale Kongo ya nse, na ndambo ya Angola, ya Republiki Demokratiki ya Kongo mpe ya Republiki ya Kongo ya lelo, na mboka-mokonzi Mbanza Kongo.
Afonso I ya Kongo azalaki nani?
Mokonzi moko ya Kongo ya ebandeli ya bambula 1500, oyo babengaka mpe Nzinga Mbemba, akomelaki mokonzi ya Portugal na 1526 mpo na kotelemela mombongo ya baumbu.
BD moko ezali na ntina ya Bokonzi ya Kongo?
Ɛɛ. Molɔ́ngɔ́ ya ISOLELE, oyo esalemaki na Kinshasa, eyebisaka lisolo ya bakitani ya Kongo na Zaiire: The Prince of Kongo.
Yeba babuku







































